AUTISME

Het woord autisme is een verzamelnaam voor verschillende vormen van autisme: autisme spectrum stoornis, klassiek autisme, pdd-nos en asperger. Tegenwoordig vallen al deze vormen onder de noemer "autisme". Met autisme word je geboren en het zal altijd een rol blijven spelen. Er zijn geen medicijnen tegen autisme, maar met goede hulp en begeleiding kunnen ook kinderen met autisme gewoon naar school, werk vinden en soms ook zelfstandig wonen. Ik denk dat het beste medicijn voor kinderen met autisme "begrip en acceptatie" is.

Wilt u zelf eens ervaren hoe het kan zijn om autisme te hebben? Klik dan hier.

Prikkelverwerking

Bij autisme werken de hersenen anders: ze verwerken informatie en prikkels op een andere manier. Het gaat dan om de informatie die onze hersenen binnen krijgen uit onze zintuigen: zien, horen, ruiken, voelen, proeven etc. Ook gevoel voor warm/koud, voor honger en voor donker/licht vallen hieronder.

Er zijn kinderen die de genoemde prikkels juist minder ervaren, deze kinderen zijn onderprikkeld. Bij onderprikkeling komen er juist te weinig prikkels binnen, waardoor de hersenen  stoppen met het verwerken van informatie. Hierdoor voelen de kinderen bijvoorbeeld geen honger of dorst, geen pijn, maar ook geen prikkel om naar de wc te moeten. 

Er zijn ook kinderen die de prikkels juist veel heftiger ervaren dan u en ik; zij zijn juist overprikkeld. Er komt bij hen te veel informatie binnen die niet gefilterd kan worden. Voor die kinderen is het heel moeilijk om een keuze te maken uit al die prikkels en te weten op welke prikkel ze moeten reageren en op welke niet.

Voorbeeld: U vraagt uw kind of hij zijn schoenen wil gaan aandoen, het is immers tijd om naar school te gaan. Dat doet u terwijl het raam open staat: uw kind hoort auto's rijden, de blaadjes ruisen aan de boom en een vogel fluiten, hij ruikt de bloemen en ook hoort hij u praten... waar moet hij  nu op reageren  en heeft hij uw vraag kunnen onthouden? Het lijkt soms alsof uw kind niet wil luisteren, echter hij wil dat wel, maar kan dat niet.

Onderstaand plaatje (bron: website www.levenmetautisme.com) geeft goed de prikkelverwerking weer: 

Je kunt de prikkels vergelijken met druppels die in een emmer vallen... wanneer de emmer vol is, loopt die bij de volgende druppel over. Resultaat: uw kind krijgt een driftbui. De grootte van het emmertje is voor ieder kind weer anders. Het is dus hard werken voor uw kind om steeds op de juiste prikkel te reageren en de rest van de prikkels te negeren. Het is fijn als uw kind af en toe het te veel aan prikkels kan laten afvloeien door bijvoorbeeld te springen (trampoline), een rondje te rennen, flink te sjouwen, ergens aan te hangen o.i.d. 

U kunt uw kind aan de hand van het vollehoofdenboek heel goed uitleggen wat overprikkeling is. Het boek helpt ook om samen te zoeken naar manieren om het hoofd leger te maken. Een aanrader voor ouders en leerkrachten!

Communicatie

Ook gesproken informatie wordt op een andere manier verwerkt bij mensen en kinderen met autisme. Het is dus voor kinderen met autisme heel belangrijk dat hun omgeving rekening houdt met de manier waarop zij hun informatie verwerken. Zo zullen de kinderen zich veilig voelen en zich beter ontwikkelen.  Wanneer zij de informatie niet verwerken kunnen, heeft dat vaak driftbuien tot gevolg.


Kinderen met autisme verwerken de informatie die zij binnenkrijgen in fragmenten, zogenaamde puzzelstukjes, pas wanneer alles duidelijk is, zullen zij de informatie goed kunnen verwerken en tot handelen (lees: luisteren) kunnen overgaan. Het is u vast al eens opgevallen dat kinderen met autisme heel veel vragen kunnen stellen. Allemaal bedoeld om meer duidelijkheid te krijgen en het puzzeltje goed te kunnen maken. Colette de Bruin schreef hiervoor het boek Geef me de 5. Onmisbaar voor iedere ouder van een kind met autisme.

Ook hebben kinderen met autisme een vaak heel letterlijk begrip van de taal. Ze begrijpen daardoor ook niet altijd de grapjes die anderen maken. Dat wil dus zeker niet zeggen dat kinderen met autisme geen gevoel voor humor hebben!

Structuur

Kinderen met autisme zijn heel goed gebaat bij structuur. Onverwachte gebeurtenissen kunnen leiden tot angst of woede. De kinderen weten graag wat er allemaal gaat gebeuren op een dag. Dat is ook de reden waarom sommige kinderen enorm goed uit de voeten kunnen met dagindelingskaartjes, of picto's. De kaartjes vergroten de voorspelbaarheid van het verloop van de dag.

Kinderen met autisme weten graag waar ze aan toe zijn en kunnen dus niet goed tegen verandering. Dat kunnen grote veranderingen zijn: u heeft de kamer verbouwd, maar ook kleine vergaderingen: u zei dat u 's avonds boontjes ging eten, maar besloot dat het toch bloemkool werd.... Ook veranderingen in spelregels bijvoorbeeld zijn moeilijk te verwerken, een reden waarom de kinderen wellicht vaker ruzie hebben met andere kinderen.

Een andere verandering kan zijn de overgang van de ene activiteit naar de andere. Denk hierbij aan de overgang van spelen naar avondeten.

Ook verandering van omgeving wanneer u bijvoorbeeld op vakantie gaat, vraagt van kinderen met autisme meer dan van andere kinderen.

Uniek

Verder kan ik niet vaak genoeg benadrukken dat kinderen met autisme niet meer of minder zijn. Ze zijn gewoon anders en verdienen net zoveel kansen als alle andere kinderen en een dubbel portie geduld! Ieder kind met autisme is anders en alle kinderen met autisme hebben natuurlijk ook een mooie en krachtige kant. Zo is een veelgehoorde opmerkingen dat veel kinderen met autisme een goed oog hebben voor detail, een groot verantwoordelijkheidsgevoel hebben, harde werkers zijn, soms enorm goed kunnen rekenen of een enorme muzikale aanleg hebben. Ontdek die mooie kanten van uw kind! Geef uw kind voldoende complimentjes over alles wat hij of zij goed doet of goed kan. Juist kinderen met autisme hebben die bevestiging net een beetje extra nodig. Kinderen die zich veilig voelen, onwikkelen zich beter.

Aanbevolen boeken over autisme

Autisme heeft een grote invloed op het kind zelf, maar ook op zijn of haar omgeving: op broertjes, zusjes en ouders. Ook voor hen zijn goede boeken gemaakt waaruit zij kunnen leren wat autisme is en wat de gevolgen ervan zijn. Voor broertjes en zusjes: Weet jij wat autisme is? van Ellen Sabin. Door middel van dit boek kunnen broertjes, zusjes, vriendjes en vriendinnetjes leren wat autisme is en hoe je ermee om kunt gaan.

Voor heel jonge kinderen is Mick van Colette de Bruin een goede handleiding om uitgelegd te krijgen wat hun autisme inhoudt.

Voor iets grotere kinderen is er het boek Au tis me wat van Wendy Timmermans. een handleiding om samen met je kind door te nemen. Op de pagina Tips & Tricks vind je nog meer boekentips.